Cumalıkızık Gezi Rehberi

Osmanlıların Bursa’da ilk yerleştikleri bölgelerden olan Cumalıkızık, 180’i halen kullanılan, bazılarında ise koruma ve restorasyon çalışmalarının yapıldığı toplam 270 ev ile Osmanlı dönemi konut dokusunu günümüze taşımaktadır.

Cumalıkızık yerleşiminin güneydoğusunda Uludağ eteklerindeki Ihlamurcu mevkiinde Bizans devrine ait bir kilise kalıntısı 1969 yılında tespit edilmiştir, Kilise kalıntısının yüzeyde rastlanan bazı mimari parçaları Bursa Arkeoloji Müzesi’nde saklanmaktadır. Bursa yakınlarında kurulan Osmanlı Beyliği kuruluşundan kısa zaman sonra bölgeye hakim olmayı başarmış, 1326 yılında Bursa’yı, 1331 yılında İznik’i fethederek yörede varlığını kesin olarak kabul ettirmiştir. Böylece Osmanlı halkının bu topraklara yerleşerek kentler ve köyler oluşturması sağlanmıştır. Cumalıkızık vakıf köyü olarak kurulmuştur ve bu özelliğini yerleşim dokusu konut mimarisi, yaşam biçimine yansıtmıştır. Uludağ’ın kuzeyindeki dik etekler ile vadilerin arasında sıkışıp kalan yöre köylerine bu konumlarından dolayı ”kızık” adı verilmiştir. Köylerin birbirlerinden ayrılması için de dereye yakın olanına Derekızık, Fidye verene Fidyekızık ve Kızık köylerinden topluca gidilerek cuma namazı kılınan köye de Cumalıkızık adları verilmiştir.

Köy Evleri 

Cumalıkızık Köyü geleneksel evlerindeki belirgin özellikler, evlerin mimari olarak genelde ‘iç sofalı’ tipte olması ve yapı olarak da alt katlarının taş (kargir), üst katlarının ise ahşap iskelet üzerine kerpiçten olmasıdır. Geleneksel kırsal konutları genel itibariyle günümüze kadar korunmuştur. Bu tarihi evlerin alt katları genellikle ahır ve kiler olarak kullanılmakta, üst katlarını ise ev sakinlerinin yaşam alanları oluşturmaktadır. Birçok geleneksel evin, iç avluya açılan dış kapılarının tokmakları veya halkaları da görülmeye ve fotoğraflanmaya değerdir. Döküm tekniği ile yapılan ve özellikle halka biçimdeki bu kollar zamanın maden işçiliği hakkında da bilgi vermektedir.

Yorumlar

Yorum Yap